
Ga 1,18 khẳng định rằng chưa bao giờ có ai nhìn thấy Thiên Chúa. Tuy nhiên, trong Cựu Ước có nhiều câu khẳng định hoàn toàn ngược lại:
St 17,1; 18,1; Xh 6,3; 24,10; Am 9,1, v.v..
Làm thế nào giải thích được sự mâu thuẫn này?
Trả lời.
Trước hết, chúng ta hãy đọc những đoạn Kinh Thánh này:
Ga 1,17-18: «Bởi vì Lề Luật được ban qua ông Mô-sê, còn ân sủng và sự thật thì đến nhờ Đức Giê-su Ki-tô. Không ai đã từng thấy Thiên Chúa; nhưng Con Một vốn ở nơi cung lòng Chúa Cha, chính Người đã tỏ cho chúng ta biết.»
Ga 6,46: «Không phải là đã có ai thấy Chúa Cha, nhưng chỉ có Đấng từ Thiên Chúa mà đến, Đấng ấy đã thấy Chúa Cha».
Ga 7,29: «Còn tôi, tôi biết Người, vì tôi từ nơi Người mà đến, và chính Người đã sai tôi».
1 Ga 4,12: «Không ai đã từng thấy Thiên Chúa; nếu chúng ta yêu thương nhau, thì Thiên Chúa ở lại trong chúng ta, và tình yêu của Người được kiện toàn nơi chúng ta».
Tất cả những tham chiếu này trong các sách của thánh Gio-an thuộc Tân Ước đều quy về Xh 33,20, trong trình thuật ông Mô-sê trên núi: Xh 33,18-23: (ông Mô-sê) thưa: «Xin Ngài cho con được thấy vinh quang của Ngài!». Người phán: «Ta sẽ cho tất cả vẻ huy hoàng của Ta đi ngang qua trước mặt ngươi và sẽ xướng danh Ta là Đức Chúa trước mặt ngươi. Ta sẽ ban ơn cho ai Ta muốn ban và thương xót ai Ta muốn thương xót». Người lại phán: «Ngươi không thể xem thấy tôn nhan Ta, vì con người không thể thấy Ta mà vẫn sống». Đức Chúa phán: «Đây là một nơi gần Ta. Ngươi sẽ đứng trên tảng đá. Khi vinh quang của Ta đi ngang qua, Ta sẽ đặt ngươi vào hốc đá và lấy bàn tay Ta che ngươi lại cho đến khi Ta đi qua. Rồi Ta sẽ rút tay lại, và ngươi sẽ thấy phía sau Ta, nhưng tôn nhan Ta thì không thể thấy».
Bình luận về Xh 33,20
«Giữa sự thánh thiện của Thiên Chúa và sự bất xứng của con người có một khoảng cách lớn đến mức con người đáng lẽ phải chết nếu nhìn thấy Thiên Chúa mặt đối mặt (x. Xh 19,21; Lv 16,2; Ds 4,20), hoặc thậm chí chỉ nghe Người (x. Xh 20,19; Đnl 5,24-26; xem thêm 18,16).
Vì thế, ông Mô-sê (trong Xh 3,6), ông Ê-li-a (1 V 19,13) và cả các thần Xê-ra-phim (trong Is 6,2) đều che mặt trước Đức Chúa.
Người nào vẫn còn sống sau khi đã thấy Thiên Chúa thì trải nghiệm một sự kinh ngạc lớn lao nhất (St 32,31; Đnl 5,24), hoặc một trạng thái xuất thần tôn giáo (Tl 6,22-23; Is 6,5).
Thiên Chúa hiếm khi ban một ân huệ như thế, Xh 24,11, đặc biệt là cho ông Mô-sê: Đức Chúa nói chuyện với ông Mô-sê “mặt đối mặt, như một người nói chuyện với một người khác” (Xh 33,11; Ds 12,7-8; Đnl 34,10), và với ông Ê-li-a trong 1 V 19,11 tt.
Cả hai sẽ trở thành những chứng nhân của cuộc Biến Hình của Đức Ki-tô, cuộc thần hiện của Giao Ước Mới (Mt 17,3), và theo truyền thống Ki-tô giáo, sẽ là những đại diện chính của thị kiến thần bí về Thiên Chúa (cùng với thánh Phao-lô trong 2 Cr 12,1 tt.).
Trong Giao Ước Mới, “vinh quang” của Thiên Chúa được mặc khải nơi Đức Giê-su (Xh 24,16 và Ga 1,14; 11,40). Không ai đã thấy Chúa Cha, nhưng chỉ có Đức Giê-su, Chúa Con (Ga 1,18; 6,46; 1 Ga 4,12).
Con người sẽ gặp Thiên Chúa mặt đối mặt chỉ trong hạnh phúc thiên quốc (Mt 5,8; 1 Ga 3,2; 1 Cr 13,12; 2 Cr 4,4-6) (Theo: The New Jerusalem Bible. London: Darton, Longman & Todd, 1985, tr. 125.)
Một nhận định cuối cùng (ban biên tập Amici di Lazzaro)
Các bản văn Kinh Thánh sử dụng khái niệm “nhìn thấy Thiên Chúa” theo những cách khác nhau: một số mô tả những thị kiến hoặc những biểu hiện cụ thể về sự hiện diện của Thiên Chúa, một số khác nhấn mạnh sự bất khả của việc trực tiếp nhìn thấy tôn nhan Thiên Chúa, trong khi những bản văn khác lại nói về việc nhận biết Thiên Chúa theo một nghĩa rộng hơn. Vì thế, các trình thuật trong Cựu Ước không nhất thiết phải được xem tất cả chỉ là những ẩn dụ đơn giản.
Cựu Ước mô tả những biểu hiện có thật nhưng chỉ từng phần của Thiên Chúa, trong khi thánh Gio-an nói về việc được thấy Chúa Cha cách trọn vẹn: sự nhận biết này được Chúa Con mặc khải cách dứt khoát.
Vì vậy, giải pháp không phải là bỏ qua sự khác biệt giữa các bản văn này, nhưng là nhận ra sự khác biệt ấy và hiểu cách thánh Gio-an giải thích chúng dưới ánh sáng của Đức Ki-tô.
Es freut mich, dass Sie die Texte unserer Webseite https://antwortenanmuslime.de auf www.amicidilazzaro veröffentlichen wollen und erlauben es gerne.
P. Christian W. Troll SJ (30/4/22)

