in

Katolik Kilisesi Din ve Ahlak İlkeleri (595-630) İsa çarmıha gerilerek öldü

II. PARAGRAF

İsa çarmıha gerilerek öldü

I. İsa’nın davası

İsa hakkında Yahudi yetkililer arasındaki ayrılık

595 Kudüs’teki dini otoriteler arasında gizlice İsa’nın müridi olan Ferisi Nikodim (Bkz. Yu 7, 50) ya da saygıdeğer Aramatyalı Yusuf (Bkz. Yu 19, 38-39) istisna değildi. İsa konusunda (Bkz. Yu 9, 16-17; 10, 19-21) uzun süredir kendi aralarında ayrılıklar doğmuştu. Hatta İsa’nın çekeceği acıların arifesinde Yuhanna, birçoğu kusurlu bir şekilde de olsa İsa’ya iman etmişti (Yu 12, 42) diyor. Kutsal Ruh’un inişinden sonra “rahiplerden birçoğunun iman çağrısına” (Hİ 6, 7) uyduğu ve “Ferisilerden bazılarının inanlı oldukları” (Hİ 15, 5) göz önüne alınırsa bunda şaşılacak bir yan olmadığı görülür. Aynı zamanda havari Yakup ve Paulus şöyle diyorlar: “Yahudiler arasında binlerce imanlı var, hepsi de Kutsal Yasa’yı savunmakta gayretliler” (Hİ 21, 20).

596 Kudüs’teki dini otoriteler arasında İsa’ya karşı alacakları karar konusunda fikir birliği yoktu (Bkz. Yu 9, 16; 10, 19). Ferisiler İsa’nın peşinden gidecek olanları dinden atmakla tehdit ettiler (Bkz. Yu 9, 22). Herkesin İsa’ya iman edeceğinden ve Romalıların da gelip kutsal yerleri ve yurtlarını ortadan kaldıracağından (Yu 11, 48) korkanlara, başrahip Kayafa kehanette bulunarak şöyle bir öneride bulundu: “Bütün bir ulus yok olacağına, halk uğruna bir tek adamın ölmesi sizin için daha uygun olur” (Yu 11, 49-50). Başrahip İsa’yı Tanrı’ya ve kutsal şeylere küfrettiği için “ölüme mahkûm” (Mt 26, 66) ettiğini açıkladıktan sonra, elinde öldürme yetkisi bulunmadığından (Bkz. Yu 18, 31), onu siyasi başkaldırıyla itham ederek (Bkz. Lk 23, 2) Romalılara teslim etti; onu adam öldürmekten suçlu bulunmuş Barrabas ile aynı kefeye koydular (Lk 23, 19). Bunlar İsa’yı ölüme mahkûm etmesi için başrahiplerin Pilatus üzerinde uyguladıkları siyasi tehditlerdi (Yu 19, 12. 15. 21).

İsa’nın ölümünden Yahudiler topluca sorumlu değildir

597 İsa’nın davasının İncillerdeki anlatılarda ortaya konulan tarihi karmaşıklığı göz önüne alındığında ve davada başrolü oynayan (Yuda, Başrahip, Pilatus) kişilerin yalnızca Tanrı’nın bildiği kişisel hataları ne olursa olsun, bu suçun sorumluluğunu kışkırtılan kalabalığın (Bkz. Mk 15, 11) attığı çığlıklara ve Kutsal Ruh’un İnişi’nden sonra tövbe için yapılan çağrılardaki geniş çaplı sitemlere (Bkz. Hİ 2, 23-36; 3, 13-14; 4, 10; 5, 30; 7, 52; 10, 39; 13, 27-28; 1 Sel 2, 14-15) karşın Kudüs’teki bütün Yahudilere yüklemek doğru olmaz. İsa’nın bizzat kendisi Haç üzerindeyken Kudüslü Yahudileri bağışlıyor ve Petrus da bunu onların ve yöneticilerinin “bilgisizliklerine” (Hİ 3, 17) veriyordu (Bkz. Lk 23, 32). Bunu onaylayan bir formül olan (Bkz. Hİ 5, 28; 18, 6) ve “Onun kanının sorumluluğu bizim ve çocuklarımızın üzerine olsun” (Mt 27, 25) diye haykıran halkın dediğine bakarak sorumluluğu başka zaman ve mekândaki diğer Yahudilere yaymak da o kadar doğru olmaz. Zaten Kilise de II. Vatikan Konsili’nde şunu açıkladı:

İsa’nın çektiklerinin sorumluluğu ne o sıra yaşamakta olan bütün Yahudilere ne de günümüzdeki Yahudilere yüklenebilir. (…) Yahudiler ne Tanrı tarafından cehennem azabına çarptırılmış kişiler olarak ne de sanki Kutsal Kitap öyle yazıyormuş gibi lanetli kişiler olarak gösterilmelidir. (NA 4)

Mesih’in çektiklerinden bütün günahkârlar sorumludur

598 Kilise, inançla ilgili Yetkili Kurul’unda ve azizlerinin tanıklığında “Günahkârlar, Tanrısal Kurtarıcı’nın çekmiş olduğu bütün acılara kaynaklık edenler ve bunlara alet olanlardır” (R. Catech 1, 5, 11; bkz. İbr 12, 3) gerçeğini hiçbir zaman unutmadı. Günahlarımızın Mesih’e dokunduğunu göz önüne alarak (Bkz. Mt 25, 45; Hİ 9, 4-5) Kilise İsa’nın çektiklerinin en büyük sorumluluğunu, bu sorumluluğu çoğu zaman yalnızca Yahudilere yüklemeye kalkışan Hıristiyanlara yüklemekten kaçınmıyor:

Bu korkunç hatanın sorumluları olarak günah işlemeye devam edenleri görmeliyiz. Madem ki Rabbimiz Mesih İsa’nın Haç üzerinde işkence çekmesinde kendi suçlarımızın payı vardır, öyleyse düzensiz yaşam sürenler ve kötülük içinde olanlar kesinlikle içlerindeki “Tanrı’nın Oğlunu günahlarıyla yeniden yüreklerinde haça geriyor ve âleme rezil ediyorlar” (İbr 6, 6). Burada bizim suçumuzun Yahudilerinkinden daha büyük olduğunu kabul etmemiz gerekir. Zira onlar, havarinin belirttiğine göre “yüce Kralı tanısaydılar, Onu hiçbir zaman çarmıha germezlerdi” (1 Kor 2, 8). Biz ise, tersine Onu tanıdığımızı söylüyoruz. Davranışlarımızla Onu reddettiğimizde bir bakıma kanlı ellerimizle Ona dokunuyoruz. (R. Catech. 1, 5, 11)

İsa’yı haça şeytanlar da germediler; Onu haça onlarla birlikte, kötülük yapmaktan ve günah işlemekten büyük zevk alan sen gerdin ve germeye devam ediyorsun. (A. Assisili Françesco, admon. 5, 3)


II. Tanrı’nın esenlik tasarısında Mesih’in kurtarıcı ölümü

“İsa Tanrı’nın belirlemiş olduğu bir tasarı gereğince tutuklandı”

599 İsa’nın korkunç bir şekilde öldürülmesi olayı tesadüfen oluşmuş talihsiz olayların bir sonucu değildir. Bu olay, Kutsal Ruh’un İnişi’nden sonra Petrus’un Kudüslü Yahudilere yaptığı konuşmada açıkladığı gibi, Tanrı tasarısının gizinin bir parçasıdır: “İsa Tanrı’nın önceden belirlenmiş amacı ve önbilgisi uyarınca insanların eline teslim edildi” (Hİ 2, 23). Kutsal Kitap’ta geçen bu sözler “İsa’yı teslim edenlerin” (Hİ 3, 13) Tanrı tarafından önceden yazılmış bir senaryonun pasif uygulayıcıları olduğu anlamına gelmez.

600 Tanrı’da zamanın bütün anları güncellikleriyle mevcuttur. Tanrı ebedi “yazgı” tasarısını, ona her insanın nuruna verdiği özgür cevabını da katarak yapar: “Gerçekten de Herodes ve Pontius Pilatus, bu kentte İsrail halkı (Bkz. Mzm 2, 1-2) ve diğer uluslarla bir olup senin meshettiğin kutsal kulun İsa’ya karşı toplandılar. Senin kendi gücün ve isteğinle önceden kararlaştırdığın her şeyi gerçekleştirdiler” (Hİ 4, 27-28). Tanrı esenlik tasarısını (Bkz. Mt 26, 54; Yu 18, 36; 19, 11) gerçekleştirmek amacıyla onların körlüklerinden kaynaklanan (Bkz. Hİ 3, 17-18) davranışlarına izin verdi.

“Kutsal Yazılar’a göre günahlarımız için öldü”

601 “Kulun, Doğru Kişinin” (Bkz. Hİ 3, 14; İş 53, 11) öldürülmesi ile ilgili Tanrı’nın esenlik tasarısı önceden Kutsal Yazılar’da insanlığın evrensel kurtuluşunun bir gizi, yani insanları günahın köleliğinden kurtaran bedel olarak bildirilmişti (Bkz. İş 53, 11-12; Yu 8, 34-36). Paulus “almış” olduğunu söylediği inancıyla “Kutsal Kitaplara göre Mesih günahlarımız için öldü” (1 Kor 15, 3; bkz. Hİ 3, 18; 7, 52; 13, 29; 26, 22-23) diye beyan ediyor. İsa’nın insanlığı kurtarıcı ölümü özellikle acı çeken Kul ile ilgili kehanetin gerçekleşmesidir (Bkz. İş 53, 7-8 ve Hİ 8, 32-35). İsa’nın bizzat kendisi yaşamına ve ölümüne acı çeken Kulun ışığı altında bir anlam veriyor (Mt 20, 28). Dirildikten sonra Kutsal Yazılar’da geçen bu konu ile ilgili bu yorumu Emmayüslü müritlere (Bkz. Lk 24, 25-27), daha sonra da havarilerin kendilerine veriyor (Bkz. Lk 24, 44-45).

Tanrı Onu bizim için günah yaptı

602 Petrus havarilerin inancını sonuç olarak Tanrı’nın esenlik tasarısında formüle ediyor: “Atalardan kalma boş yaşayışınızdan, gümüş ya da altın gibi geçici şeylerle değil, tersine suçsuz ve lekesiz kuzuyu andıran Mesih’in değerli kanıyla kurtuldunuz. Mesih, dünyanın kuruluşundan önce seçilmişti. Çağların sonunda da sizin yararınıza ortaya çıktı” (1 Pet 1, 18-20). İlk günahın bir sonucu olarak ortaya çıkan insanların günahları yoluyla ölüm geldi (Bkz. Rom 5, 12; 1 Kor 15, 56). Kendi öz Oğlunu, düşmüş ve günah yüzünden (Rom 8, 3) ölüme mahkûm olmuş insanlığın köle durumunda (Bkz Fil 2, 7) göndererek “Tanrı, Mesih sayesinde kendisinin doğruluğu olalım diye, günahı bilmeyen Mesih’i bizim için günah yaptı” (2 Kor 5, 21).

603 İsa kendisi günah işlemiş gibi ayıplanmadı (Bkz. Yu 8, 46). Onu daima Babasına bağlayan insanları kurtarma sevgisinde (Bkz. Yu 8, 29) Tanrı’ya karşı günah sapmamızda bizi, haç üzerinde bizim adımıza “Tanrım, Tanrım beni niye terk ettin?” (Mk 15, 34; Mzm 22, 1) diyecek kadar üzerine aldı. Biz günahkârlarla dayanışma içinde olarak “Tanrı öz Oğlunu bizden esirgemeyerek, Onun ölümü sayesinde Kendisiyle barışmamız için” (Rom 5, 10) Onu hepimizin uğruna ölüme teslim etti (Rom 8, 32).

Tanrı evrensel kurtarıcı sevgi inisiyatifini elinde tutmaktadır

604 Tanrı Oğlunu günahlarımız yüzünden teslim ederken, bizim üzerimizdeki tasarısının, tarafımızdan gelecek olan her türlü iyi girişimden önce gelen bir sevgi tasarısı olduğunu gösterir: “Tanrı’yı biz sevmiş değildik, ama o bizi sevdi ve Oğlunu günahlarımızı bağışlatan kurban olarak dünyaya gönderdi. İşte sevgi budur” (1 Yu 4, 10; bkz. Yu 4, 19). Tanrı’nın “bizi sevdiğinin kanıtı, Mesih’in hâlâ günahkâr olduğumuz sırada, bizler uğruna ölmesidir” (Rom 5, 8).

605 Bu sevgi herkesi kapsıyor, İsa bunu anlattığı kaybolmuş koyun meselinde çok iyi bir şekilde ortaya koyuyor: “Bunun gibi, göklerdeki babanız da bu küçüklerden hiçbirinin kaybolmasını istemez” (Mt 18, 14). “Canını birçokları uğruna fidye olarak vermeye geldiğini” söylüyor; bu son ifade sınırlayıcı değildir. Bu ifade bütün insanlığın karşısına, insanlığı kurtarmak için kendisini feda eden bir tek Kurtarıcı’nın kişiliğini koymaktadır (Bkz. Rom 5, 18-19). “Kilise, havarilerin ardından (Bkz. 2 Kor 5, 15; 1 Yu 2, 2), Mesih’in istisnasız bütün insanlar için öldüğünü öğretmektedir. Mesih’in uğruna acı çekmediği hiç kimse ne oldu ne de olacak” (853’teki Quiercy Kon: DS 624).


III. Mesih kendi kendisini günahlarımız için Babasına sundu

Mesih’in tüm yaşamı Baba’ya bir adaktır

606 Tanrı’nın Oğlu “gökten kendi isteğini değil de kendisini gönderenin isteğini yerine getirmek için indi” (Yu 6, 38). Tanrı’nın Oğlu bu dünyaya adım atarken “İşte Tanrı’nın iradesini yerine getirmeye geliyorum” diyor. (…) “Tanrı’nın bu isteği uyarınca İsa Mesih’in bedeninin ilk ve son kez sunulmasıyla kutsal kılındık” (İbr 10, 5-10). Oğul bu dünyaya adım atar atmaz Tanrısal esenlik tasarısını kendi kurtarıcı misyonunda benimsiyor: “Benim gıdam, beni gönderenin isteğini yerine getirmek ve Onun işini tamamlamaktır” (Yu 4, 34). “Dünyanın günahlarını bağışlatan” İsa’nın kurbanı (1 Yu 2, 2) Babasıyla olan sevgi birliğinin ifadesidir: “Baba beni seviyor, çünkü ben yaşamımı veriyorum” (Yu 10, 17). “Dünyanın, Baba’yı sevdiğimi ve Baba’nın bana buyurduğu her şeyi yerine getirdiğimi bilmesini istiyorum” (Yu 14, 31).

607 Babasının kurtarıcı sevgi tasarısını benimseme arzusu İsa’nın tüm yaşamına canlılık katar (Bkz. Lk 12, 50; 22, 15; Mt 16, 21-23) çünkü kurtarıcı nitelikteki çektikleri bu dünyaya gelme nedenidir: “Baba, beni bu saatten kurtar! Ama ben bu amaç için bu saate geldim” (Yu 12, 27). “Baba’nın bana sunduğu bu kâseden içmeyeyim mi?” (Yu 18, 11). Haç üzerinde de “her şey tamamlanmadan önce” (Yu 19, 30) “Susadım” dedi (Yu 19, 28).

“Dünyanın günahını kaldıran Kuzu (Kurban)”

608 Günahkârların (Bkz. Lk 3, 21; Mt 3, 14-15) ardından İsa’yı vaftiz etmeyi kabul eden Vaftizci Yahya Onda “dünyanın günahını kaldıran Tanrı’nın Kuzusunu (Kurbanı) gördü ve Onu öyle gösterdi” (Yu 1, 29; bkz. Yu 1, 36). Bu şekilde İsa’nın aynı zamanda hem mezbahaya giden ve çoğunluğun günahlarını yüklenen (Bkz. Yer 11, 19) acı çeken Kul (İş 53, 7; bkz. İş 53, 12) hem de birinci Paskalya sırasında İsrail’in kurtuluşunu simgeleyen Paskalya Kuzusu (Çık 12, 3-14; bkz. Yu 19, 36; 1 Kor 5, 7) olduğunu ortaya koymaktadır. Mesih’in tüm yaşamı misyonunu ifade etmektedir: “İnsanoğlu hizmet etmeye ve canını birçokları uğruna fidye olarak vermeye geldi” (Mk 10, 45).

İsa Baba’nın kurtarıcı sevgisini özgürce benimsiyor

609 İnsan yüreğinde Babasının insanlara olan sevgisini benimseyen İsa “onları sonuna kadar sevdi” (Yu 13, 1) “çünkü hiç kimsede, insanın dostları uğruna canını vermesinden daha büyük bir sevgi yoktur” (Yu 15, 13). Böylelikle, acıda ve ölümde insanlığı, insanların esenliğini isteyen Tanrısal sevginin kusursuz ve özgür aracı oldu (Bkz. İbr 2, 10. 17-18; 4, 15; 5, 7-9). Nitekim, Babasının ve kurtarmak istediği insanların sevgisi uğruna acı çekmeyi ve ölümü isteyerek kabullendi: “Canımı kimse benden alamaz; ben onu kendiliğimden veririm” (Yu 10, 18). İşte ölüme kendiliğinden giden Tanrı’nın Oğlunun yüce özgürlüğü (Bkz. Yu 18, 4-6; Mt 26, 53).

İsa canını isteyerek vereceğini Son Yemeğinde söyledi

610 İsa “tutuklandığı gece” (1 Kor 11, 23; bkz. Mt 26, 20) on iki havarisiyle yediği son yemekte canını isteyerek vereceğini ifade etmişti. Acı çekeceği günün arifesinde, henüz özgürken, İsa havarileriyle birlikte yediği Son Yemeğini, insanların esenliği için Baba’ya isteyerek sunacağı kurbanının (Bkz. 1 Kor 5, 7) anma töreni haline getirdi: “Bu sizin uğrunuza feda edilen benim bedenimdir” (Lk 22, 19). “Bu benim kanımdır, bu kan günahların bağışlanması için birçokları uğruna akıtılan antlaşma kanıdır” (Mt 26, 28).

611 O sırada kurmuş olduğu Efkaristiya kendi kurbanının anma töreni olacaktır (1 Kor 11, 25). İsa havarilerinden kendi kurban törenine katılmalarını ve bunu sürdürmelerini ister (Bkz. Lk 22, 19). Bununla, İsa havarilerini Yeni Antlaşma’nın rahipleri yapar: “Onlar da gerçekle kutsal kılınsınlar diye kendimi onların uğruna adıyorum” (Yu 17, 19; bkz. Trento Kon: DS 1752, 1764).

Getsemani bahçesindeki büyük keder

612 Vakti gelmeden önce Son Yemek’te bizzat Kendisinin sunduğu Yeni Antlaşma kâsesini (Bkz. Lk 22, 20), daha sonra İsa Getsemani (Bkz. Mt 26, 42) bahçesinde büyük keder içindeyken Babasının elinden “ölünceye dek itaatkâr kalarak kabul etti” (Fil 2, 8; bk. İbr 5, 7-8). İsa, “Baba mümkünse bu kâseyi benden uzaklaştır…” (Mt 26, 39) diye dua ediyordu. Bununla insan doğasına ölümün ne kadar korkunç bir şey olduğunu anlatmaya çalışır. Nitekim, Onun insan doğası da bizimki gibi ebedi yaşam için ayrılmış; üstelik, bizimkinden farklı olarak, ölüme neden olan (Bkz. İbr 2, 15) günahtan tamamen uzaktır (Bkz. Rom 5, 12); ama özellikle de “Canlı Olan’ın” (Ap 1, 17; bkz. Yu 1, 4; 5, 26), “Yaşam Prensinin” (Hİ 3, 15) Tanrısal kişiliğini üzerine almıştır. Tanrı iradesinin kendi insan iradesinde yerine gelmesini kabul ederek (Bkz. Mt 26, 42), günahlarımızı haç üzerinde kendi bedenine yüklenmek için (1 Pet 2, 24) kurtarıcı olarak ölümü kabul etti.

Mesih’in ölümü tek ve nihai kurbandır

613 Mesih’in ölümü aynı zamanda insanları nihai olarak kurtaran (Bkz. 1 Kor 5, 7; Yu 8, 34-36) Kuzu’nun (Bkz. 1 Pet 1, 19) “dünyanın günahını üzerine alarak” (Yu 1, 19) Paskalya kurbanı (Bkz. Lev 16, 15-16) olması kadar “günahların bağışlanması için birçokları uğruna dökülen kan” (Mt 26, 28; bkz. Çık 24, 8) sayesinde insanı Tanrı’yla barıştırarak Onunla birlik (Bkz. 1 Kor 11, 25) içine sokan Yeni Antlaşma’nın kurbanı (Bkz. İbr 10, 10) olmasıdır.

614 Mesih’in bu kurbanı tektir, bu kurban bütün kurbanları tamamlar ve aşar (Bkz. 1 Yu 4, 10). Öncelikle Tanrı Baba’nın bizzat kendisinin bir armağanıdır: Oğlunu bizi kendisiyle barıştırmak için sunan Baba’nın kendisidir (Bkz. Yu 15, 13). Kurban aynı zamanda insan olan Tanrı’nın Oğlu özgürce ve sevgiyle (Bkz. Yu 10, 17-18), yaşamını bizim itaatsizliğimizi düzeltmek için Kutsal Ruh aracılığıyla Babasına sunmasıdır (Bkz. İbr 9, 14).

İsa bizim itaatsizliğimizin yerine kendi itaatini koyuyor

615 “Bir adamın itaatsizliği yüzünden birçoğu günahkâr kılındığı gibi, yine bir adamın itaati ile birçoğu doğru kılınacaktır” (Rom 5, 19). Ölünceye kadarki itaati ile İsa “çoğunluğun günahlarını üzerinde taşıyan”, “onları hatalarından ezilerek aklayan”, “günahları bağışlatıcı kurban olarak yaşamını sunan”, acı çeken Kulun yerine geçmiştir (Bkz. Trento Kon: 1547, DS 1529).

İsa Haç üzerinde kurbanını tamamlıyor

616 Mesih’in kurbanına kefaret, bedel, onarma ve kurtarma değerini “Onun sevdiklerini sonuna kadar sevmiş olması” (Yu 13, 1) vermektedir. O bizim hepimizi tanıdı ve sevdi ve uğrumuza kendini feda etti (Bkz. Gal 2, 24; Ef 5, 2. 25). “Bize hükmeden Mesih’in sevgisidir. Yargımız şu ki, bir kişi herkesin uğruna öldüyse, o zaman herkes ölmüştür” (2 Kor 5, 14). Ne kadar kutsal olursa olsun, hiçbir insan, bütün insanların günahını üzerine almak ve herkesin uğruna kendini kurban olarak sunmak durumunda olamaz. Bütün insanları aşan, aynı zamanda kucaklayan ve bütün insanlığın Başını oluşturan Oğul’un Tanrısal kişiliğinin Mesih’teki varlığı, hepimizin uğruna kurtarıcı kurbanını mümkün kılmaktadır.

617 “Haç üzerinde çektikleriyle İsa bizi akladı” (İbr 5, 9) diyor Trento Konsili; Mesih’in kurbanının eşsiz niteliğinin ebedi esenliğin ilkesi olduğunun altını çizerek (İbr 5, 9). Kilise de Haça “Selâm tek umudumuz ey Haç!” (“Vexilla Regis” ilahisi) diye şarkılar düzerek saygı gösteriyor.

Mesih’in kurbanına katılmamız

618 “Tanrı ile insanlar arasında tek arabulucu” (1 Tim 2, 5) olan Mesih’in Haçı tek kurbandır. Ne var ki, insan olmuş Tanrısal Kişiliğinde “bir bakıma kendisini her bir insanla birleştirmiştir” (GS 22, 5), Tanrı’nın bildiği bir şekilde Paskalya gizine katılabilmesi için Kendisini her insana sunmaktadır (Bkz. GS 2). Havarilerine Haçlarını sırtlatıp Kendisini izlemeleri konusunda çağrıda bulunuyor (Mt 16, 24), çünkü “O bizim için acı çekti, kendi izinden gidelim diye bize yol açtı” (1 Pet 2, 21). Nitekim kurtarıcı kurbanına bundan ilk yararlananları katmak istiyor (Bkz. Mk 10, 39; Yu 21, 18-19; Kol 1, 24). Bu, Annesinin kişiliğinde kurtarıcı ıstırabının gizine başka hiç kimsenin katılamayacağı ölçüde en üst derecede gerçekleşir (Bkz. Lk 2, 35):

Haç dışında göğe çıkılacak başka bir merdiven yoktur. (Azize Limalı Rosa, bkz. P. Hansen, Vita Mirabilis)


ÖZET

619 “Kutsal Yazılar’a göre Mesih günahlarımız için öldü” (1 Kor 15, 3).

620 Esenliğimiz Tanrı’nın bizlere karşı duyduğu sevgi inisiyatifinden kaynaklanır, zira “bizleri seven ve günahlarımızı bağışlatmak için kurban olarak Oğlunu gönderen Odur” (1 Yu 4, 10). “Dünyayı Mesih’te kendisiyle barıştıran Tanrı’dır” (2 Kor 5, 19).

621 İsa bizim esenliğimiz uğruna kendini özgürce feda etti. Bu kurbana, önceden, son yemeğinde bir anlam verdi, sonra bunu gerçekleştirdi: “Bu, sizin uğrunuza feda edilen benim bedenimdir” (Lk 22, 19).

622 Mesih’in kurtarıcılığı şundan ibarettir: “Mesih canını birçokları uğruna fidye olarak vermeye geldi” (Mt 20, 28), kısacası “atalarından miras kalan boş yaşayıştan kurtulmaları” (1 Pet 1, 18) için “kendininkileri sonuna kadar sevdi” (Yu 13, 1).

623 Babasına hoş gelen “haç üzerinde ölüme varan” (Fil 2, 8) itaati ile İsa, acı çeken Kul olarak “çoğunluğun hatalarını Kendi üzerine alarak onları aklayan günah ödeme (İş 53, 10) misyonunu gerçekleştirdi” (İş 53, 11; bkz. Rom 5, 19).

III. PARAGRAF

Mesih İsa gömüldü

624 “Tanrı’nın lütfuyla, bütün insanların yararına, ölümü tattı” (İbr 2, 9). Kendi esenlik tasarısında Tanrı, yalnızca Oğlunun “günahlarımız için ölmesini” (1 Kor 15, 3) değil, ama aynı zamanda “ölümü tadacağını”, yani ölüm durumunu, ruhun bedenden ayrılma durumunu, Haç üzerinde can verişinden Dirileceği ana kadar süren zamanda tanımasını öngördü. Ölmüş Mesih’in bu durumu mezar ve ölüler diyarına iniş gizidir. Bu, Mesih’in mezara (Bkz. Yu 19, 42) konulduğu Kutsal Cumartesi gizi, Tanrı’nın bütün evreni (Bkz. Kol 1, 18-20) barışa götüren insanların esenliğinin gerçekleşmesinden (Bkz. Yu 19, 30) sonraki Tanrı’nın sept dinlencesini (Bkz. İbr 4, 4-9) gösterir.

Mesih bedeniyle mezarda

625 Mesih’in mezarda kaldığı süre, Mesih’in Paskalya’dan önceki geçici durumuyla şimdiki Dirilmiş şanlı durumu arasındaki gerçek bağı oluşturur. Aynı “Canlı Olan” kişi şöyle diyebilir: “Ölmüştüm, ama işte sonsuza dek canlı kalacağım” (Ap 1, 18):

Tanrı [Oğul], doğanın gereği olarak ölümün ruhu bedenden ayırmasına engel olmadı, ama kendisi ölümle yaşamın kişiliğinde buluştuğu nokta olmakla, ölümle oluşacak bozulmayı kendisinde durdurarak ve ayrılmış bölümleri birleştiren temel olmakla her birini Dirilişle yeniden bir araya getirdi. (A. Nissalı Gregorius, or. catech. 16)

626 Madem ki ölüme mahkûm edilen “Yaşam Prensi” (Hİ 3, 15) ile “dirilmiş canlı Olan” (Lk 24, 5-6) aynı kişidir, Tanrı’nın Oğlunun Tanrısal kişiliği ölümle birbirinden ayrılmış olan ruhuyla bedenine sahip olmaya devam etmeliydi:

Mesih’in ölümüyle ruh bedenden ayrıldığına göre, tek kişi iki kişiye ayrılmış olmadı; çünkü Mesih’in ruhu ve bedeni Kelâm’ın kişiliğinde başlangıçtan beri aynı sıfatla var oldular; ölümde ise, birbirlerinden ayrılmalarına karşın her biri Kelâm’ın aynı ve tek kişiliğinde kalırlar. (A. Yuhanna (Şamlı), f.o. 3, 27)

“Kutsalını çürümeye terk etmeyeceksin”

627 Mesih’in ölümü dünyadaki yaşamına son veren gerçek bir ölümdü. Ne var ki bedeninin Oğul’un kişiliğiyle olan bağı yüzünden ötekiler gibi ölen bir kimsenin ardında bıraktığı ceset olmadı, çünkü “Tanrısal nitelik Mesih’in bedenini bozulmuşluktan korudu” (A. Aquinolu Thomas, s. th. 3, 51, 3). Mesih hakkında şunu da diyebiliriz: “Canlıların toprağından koparıldı” (İş 53, 8); ve “Çünkü sen canımı ölüler diyarına terk etmeyeceksin, Kutsalını çürümeye terk etmeyeceksin, bedenim umut içinde yaşayacak” (Hİ 2, 26-27; bkz. Mzm 16, 9-10). İsa’nın “üçüncü gün” (1 Kor 15, 4; Lk 24, 46; bkz. Mt 12, 40; Yun 2, 1; Hoş 6, 2) Dirilişi bunun kanıtıdır, çünkü çürümenin dördüncü günden sonra başladığı kabul edilmektedir (Bkz. Yu 11, 39).

“Mesih’le birlikte gömülmek…”

628 Özgün ve tam işareti suya batmak olan Vaftiz, yeni bir yaşama başlamak için Mesih’le birlikte günaha ölen Hıristiyanın mezara başarıyla girmesi anlamına gelir: “Baba’nın yüceliği sayesinde Mesih nasıl ölümden dirildiyse, biz de yeni bir yaşam sürelim diye vaftiz yoluyla Onunla birlikte ölüme gömüldük” (Rom 6, 4; bkz. Kol 2, 12; Ef 5, 26).


ÖZET

629 Bütün insanların yararı için İsa ölümü tattı (Bkz. İbr 2, 9). Gerçekten de insan olan Tanrı’nın Oğlu öldü ve gömüldü.

630 Mesih mezarda olduğu sürede Tanrısal kişiliği ölümle birbirinden ayrılmış olan ruhu ile bedenini kendi üstünde taşımaya devam etti. Bunun içindir ki ölen Mesih’in bedeni “çürüme yüzü görmedi” (Hİ 13, 37).

Katolik Kilisesi Din ve Ahlak İlkeleri (571-594) – Mesih İsa Pontius Pilatus

Katolik Kilisesi Din ve Ahlak İlkeleri (631-658) “Mesih İsa ölüler diyarına indi, üçüncü gün ölüler arasından dirildi”