in

Mashtrimi i Konstelacioneve Familjare

people-2589047_1280
Foto nga StockSnap nga Pixabay

Në shumë qendra New Age, mes propozimeve të ndryshme të paraqitura si «holistike» ose «gjithëpërfshirëse», gjenden edhe praktika të natyrës joshkencore, shpesh më të afërta me përvoja pseudo-shpirtërore. Këto propozime, ndonëse nuk përputhen me krishterimin, marrin prej tij disa elemente për t’u dukur më të besueshme në sytë e pjesëmarrësve.

Prej kohësh, ndër këto praktika përfshihen edhe Konstelacionet Familjare. Kjo «terapi» pretendon se mund të zgjidhë madje edhe traumat e së kaluarës, duke vepruar si një lloj terapie transgjenerative që shtrihet edhe te brezat paraardhës.

Çfarë janë Konstelacionet Familjare?

Konstelacionet Familjare janë një praktikë terapeutike alternative, efikasiteti i së cilës nuk është vërtetuar shkencërisht. Ajo u zhvillua në vitet nëntëdhjetë nga psikoterapisti gjerman dhe ish-prifti Bert Hellinger.

Hellinger-i ndërthurte në mënyrë sinkretike koncepte të psikologjisë sistemike me elemente shpirtërore, duke integruar ndikime nga Teozofia, teologjia, Programimi Neurolinguistik dhe forma të ndryshme të hipnozës. Ai pretendonte se problemet personale mund të buronin nga dinamika të pazgjidhura brenda sistemit familjar, me pasoja edhe për brezat e mëvonshëm, dhe se terapia mund t’i nxirrte në pah e t’i zgjidhte këto konflikte të fshehta.

Teoritë e Bert Hellinger-it, të cilave u mungojnë baza të forta shkencore dhe që janë shumë pranë ezoterizmit, pohojnë se të përjashtuarit ose të harruarit brenda një familjeje, për shkak të fateve tragjike, mund të ndikojnë te brezat e mëvonshëm derisa të «njihen» përsëri brenda familjes.

Për shembull, nëse një pjesëtar i familjes vdes në luftë ose një grua vdes gjatë lindjes, një pasardhës mund të «zërë vendin e tyre» në mënyrë të pavetëdijshme, duke imituar fatin e tyre, duke shfaqur emocionet ose simptomat e tyre, apo edhe duke u përpjekur, pa e kuptuar, të vdesë pas tyre.

Për më tepër, Hellinger-i supozon se, nëse dikush nuk merr përsipër përgjegjësinë për një faj të rëndë, një fëmijë i brezave të mëvonshëm mund të përpiqet ta shlyejë atë faj, duke paguar me shëndetin, lumturinë ose suksesin e vet në jetë. Një shembull mund të jetë ai i një gjyshi që kryen një akt dhune ose mashtrimi: sipas kësaj pikëpamjeje, pasardhësit e tij mund të përballen me probleme shëndetësore, vështirësi financiare ose marrëdhënie të trazuara, si formë shlyerjeje për atë faj të pazgjidhur.

Një shembull tjetër mund të jetë një prind që braktis fëmijët e vet. Sipas kësaj teorie, pasardhësit mund të zhvillojnë marrëdhënie të paqëndrueshme ose frikë nga braktisja, duke pasqyruar plagët e lëna nga ajo zgjedhje. Po kështu, një nënë që ka përjetuar një traumë të lidhur me abuzimin mund t’ua përcjellë dhimbjen e saj fëmijëve, të cilët mund të vuajnë nga ankthi ose depresioni pa e kuptuar shkakun.

Këto dinamika mund të krahasohen me konceptin e karmës në hinduizëm, sipas të cilit veprimet e kryera në një jetë mund të ndikojnë në fatin e jetëve të ardhshme. Ashtu si karma grumbullohet dhe shfaqet përmes përvojave të jetës, edhe fajet e pashlyera, sipas kësaj pikëpamjeje, mund të «rijetojnë» përmes brezave të mëvonshëm, duke krijuar një cikël vuajtjeje dhe nevojën për pajtim.

Në të dyja rastet del në pah një ide vazhdimësie: veprimet dhe përvojat e pazgjidhura të një brezi mund të rëndojnë mbi supet e brezave pasues, derisa të trajtohen dhe të pajtohen me to.

Në këtë horizont imanent, Hellinger-i fut edhe konceptin e «fushës morfike» ose «fushës së vetëdijes», të cilën e përshkruan si «rrjeti i informacionit që gjendet përreth nesh». Bëhet fjalë për një ide sipas së cilës do të ishte e nevojshme të arrihej një gjendje «harmonie», duke nxjerrë në pah nivelet e pavetëdijshme, për të «kuptuar plotësisht origjinën e shqetësimit ose të simptomës dhe, si rrjedhojë, për ta riintegruar në sistem elementin që mungon», derisa të arrihet shërimi.

Përmes procesit të Konstelacioneve Familjare synohet të aktivizohet një «rezonancë morfike», e cila mundëson shfaqjen në nivelin e vetëdijes të pjesës më të thellë të personit. Në këtë kontekst, «terapisti punon në harmoni me forcat që veprojnë dhe drejtojnë fushën».

Pra, bëhet fjalë për një praktikë që u atribuon rol përcaktues energjive dhe forcave të supozuara shpirtërore, ndonëse këta mekanizma nuk janë vërtetuar shkencërisht.

New Age dhe idetë pseudo-orientale

Jemi në një kontekst New Age, të karakterizuar nga elemente imanente dhe paranatyrore, domethënë nga besime që përqendrohen si te aspektet materiale, ashtu edhe te ato shpirtërore.

Ndër këto praktika përfshihet channeling, përmes të cilit një person pretendon se komunikon me entitete shpirtërore ose udhërrëfyes.

Flitet edhe për fushën morfike, një koncept që sjell ndër mend disa interpretime të pavetëdijes kolektive dhe të spiritualitetit, dhe që përshkruan një lloj realiteti psikik të përbashkët për të gjithë njerëzit.

Një element tjetër është determinizmi absolut, domethënë ideja se çdo ngjarje e jetës është e paracaktuar, së bashku me mbylljen ndaj transcendencës, që përjashton ose e minimizon referimin te një realitet shpirtëror transcendent.

Fokusi te mirëqenia psikofizike, e kuptuar si kujdes për shëndetin mendor dhe fizik, përbën një tjetër aspekt themelor.

Kjo pikëpamje e mohon praninë e një Zoti personal dhe të gjallë, si Jezu Krishti, të aftë të ndërhyjë në histori dhe në jetën e çdo qenieje njerëzore, por, në mënyrë kontradiktore, u referohet energjive kozmike dhe entiteteve shpirtërore të papërcaktuara qartë.

Kështu merr formë një lloj feje pa Zot, që i referohet botës së ezoterizmit klasik, të lidhur me njohuri të fshehta dhe praktika shpirtërore të rezervuara për pak të zgjedhur.

Një tjetër aspekt interesant i Konstelacioneve Familjare është koncepti i «rezonancës», sipas të cilit çdo person që takojmë dhe çdo ngjarje që përjetojmë gjendet në rrugën tonë sepse i kemi tërhequr drejt vetes. Ky koncept gjendet edhe në praktika të tjera New Age, si Reiki.

Mendimi New Age shpesh mbështetet te monizmi, domethënë ideja se gjithçka është e ndërlidhur në një realitet të vetëm, dhe te vetëvendosja absolute, sipas së cilës secili krijon fatin e vet.

Këto elemente bien ndesh me pikëpamjen e krishterë, në të cilën një nga mëkatet më të rënda të njeriut është kryelartësia, domethënë pretendimi për ta vënë krijesën në vend të Krijuesit të saj.

Por a duhet hedhur poshtë gjithçka që lidhet me Konstelacionet Familjare?

Ashtu si ndodh me shumë teori, disa reflektime fillestare nuk duhen hedhur medoemos poshtë. Në të vërtetë, është e qartë se ajo që ndodh në jetën e prindërve dhe gjyshërve tanë mund të ketë pasoja në jetën tonë.

Një humbje në familje, vështirësitë ekonomike ose prishja e marrëdhënieve mund të ndikojnë sigurisht te karakteri, edukimi, gjendja shpirtërore dhe mënyra jonë e jetesës, sidomos në vitet e para të jetës.

Për më tepër, është e mundur që ngjarjet e përjetuara në familjen tonë gjatë fëmijërisë të lënë plagë që na dobësojnë ose na bëjnë më të brishtë.

Për shembull, nëse një i afërm e rreh nënën time ndërsa ajo është shtatzënë, unë mund të lind para kohe dhe të vuaj pasojat. Nëse gjyshja ime ikën duke marrë të gjitha paratë e shtëpisë dhe nëna ime jeton në varfëri, mund të mos kem mundësi të studioj. Nëse prindërit e mi janë alkoolikë, mund të zhvilloj probleme me varësinë.

Bëhet fjalë për dinamika familjare që janë të njohura për të gjithë dhe që mund të kenë pasoja konkrete në jetën e njerëzve.

Ajo që mund të kundërshtojmë te Konstelacionet Familjare është ideja se këto pasoja burojnë medoemos nga energji negative të fshehta ose nga rrethana që kërkojnë ndërhyrje magjike apo energjetike. Ndonjëherë nevojiten vërtet ndërhyrje psikologjike ose pedagogjike, por vështirësitë e përditshme, sëmundjet dhe zhgënjimet nuk mund t’u atribuohen automatikisht paraardhësve tanë ose veprimeve të tyre.

A kanë kuptim për një të krishterë?

Është e vërtetë se ngjarjet familjare ndikojnë në jetën tonë, por feja katolike na ofron një këndvështrim tjetër, të qëndrueshëm dhe racional, përballë vështirësive.

Nuk janë energjitë, dinamikat e fshehta apo veprimet e paraardhësve tanë ato që e përcaktojnë negativisht fatin tonë. Ngjarjet familjare mund të kenë ndikuar në fëmijërinë tonë ose në disa etapa të jetës sonë, por nuk e përcaktojnë medoemos të gjithë të ardhmen tonë.

Ne jemi përgjegjës për zgjedhjet tona dhe për rrugëtimin tonë. Për më tepër, edhe kur ndodh diçka negative, kjo nuk është medoemos faji i dikujt. Përballemi me misterin e së keqes, me misterin e mëkatit në botë.

Nëpërmjet besimit nuk përpiqemi të largojmë energji apo situata të së kaluarës, por i përballojmë vështirësitë e përditshme me shpresë dhe duke pasur besim në afërsinë e Zotit.

Ndonjëherë pranojmë edhe atë që nuk mund ta ndryshojmë, pa humbur paqen që buron nga vetëdija se nuk jemi vetëm, se jemi të dashur nga Zoti dhe se përpara nesh kemi shpresën e Parajsës, përtej kësaj jete.

Paolo Botti

© Tutti i diritti riservati. Riproduzione consentita solo chiedendo permesso a info@amicidilazzaro.it
(non verrà concesso a siti con pubblicità/ads o per usi commerciali)

© All rights reserved. Reproduction allowed only with permission from info@amicidilazzaro.it
(it will not be granted to sites with advertising/ads or for commercial uses)

512px-Kay_Kelly_of_Liverpool__Mother_Teresa_in_1980_cropped

Nënë Tereza e Kalkutës mbi dëlirësinë dhe besnikërinë

Mishërimi (Shën Gemma Galgani)