
Jak diabeł, pod postacią Ukrzyżowanego, ukazywał się kilkakrotnie bratu Rufinowi, mówiąc mu, że traci dobro, które czyni, ponieważ nie należy do wybranych do życia wiecznego. Święty Franciszek dowiedział się o tym przez objawienie Boże i pomógł bratu Rufinowi rozpoznać swój błąd.
Brat Rufin, jeden z najznakomitszych ludzi w Asyżu i towarzysz świętego Franciszka, człowiek wielkiej świętości, przez pewien czas był mocno dręczony i kuszony w duszy przez diabła w kwestii predestynacji. Z tego powodu był zawsze przygnębiony i smutny, ponieważ diabeł podsuwał mu myśl, że jest potępiony i nie należy do grona przeznaczonych do życia wiecznego, a zatem wszystko, co czyni w zakonie, jest daremne.
Pokusa ta trwała wiele dni. Ze wstydu brat Rufin nie wyjawiał jej świętemu Franciszkowi; nie przestawał jednak się modlić ani praktykować zwyczajnych umartwień i wstrzemięźliwości. Widząc to, nieprzyjaciel zaczął potęgować jego smutek, a oprócz dręczenia go wewnętrznie kusił go także z zewnątrz za pomocą fałszywych zjawień.
Pewnego razu ukazał mu się pod postacią Ukrzyżowanego i powiedział:
„Bracie Rufinie, dlaczego umartwiasz się pokutą i modlitwą, skoro nie należysz do przeznaczonych do życia wiecznego? Uwierz mi, wiem, kogo wybrałem i przeznaczyłem. Nie wierz synowi Piotra Bernardone, jeśli powie ci co innego, i nawet nie pytaj go o tę sprawę, bo ani on, ani nikt inny tego nie wie, tylko ja, który jestem Synem Bożym. Uwierz mi więc z całą pewnością: należysz do grona potępionych. Potępiony jest również syn Piotra Bernardone, twój ojciec, i jego ojciec; a każdy, kto idzie za Franciszkiem, jest zwiedziony”.
Gdy wypowiedział te słowa, brat Rufin został tak bardzo pogrążony w ciemności przez księcia ciemności, że stopniowo utracił wszelką wiarę i miłość do świętego Franciszka, którego wcześniej tak bardzo miłował. Nie troszczył się już o to, by opowiedzieć mu o tym, co go spotykało. Lecz to, czego brat Rufin nie wyjawił świętemu ojcu, objawił Duch Święty.
Święty Franciszek, widząc wielkie niebezpieczeństwo, w jakim znalazł się brat, posłał brata Masseo, aby go wezwał. Brat Rufin odpowiedział mu szorstko: „Co mnie obchodzi brat Franciszek?”.
Wówczas brat Masseo, pełen Bożej mądrości i rozpoznawszy podstęp diabła, powiedział mu: „Bracie Rufinie, czy nie wiesz, że brat Franciszek jest jak anioł Boży, który oświecił wiele dusz na świecie i przez którego otrzymaliśmy łaskę Bożą? Dlatego chcę, żebyś za wszelką cenę poszedł do niego, bo wyraźnie widzę, że diabeł cię zwiódł”.
Po tych słowach brat Rufin ruszył i poszedł do świętego Franciszka.
Widząc go z daleka, święty Franciszek zaczął wołać: „Bracie Rufinie, biedaku, komu uwierzyłeś?”.
Gdy brat Rufin podszedł bliżej, opowiedział szczegółowo o całej pokusie, której doświadczył ze strony diabła, zarówno wewnętrznie, jak i poprzez objawienia. Święty Franciszek jasno mu wykazał, że ten, który mu się ukazał, był diabłem, a nie Chrystusem, i że pod żadnym pozorem nie powinien ulegać jego podszeptom.
Powiedział mu: „Gdy diabeł znów powie ci: «Jesteś potępiony», odpowiedz mu: «Otwórz gębę; zaraz ci do niej nasram»”.
Będzie to znak, że masz do czynienia z diabłem, a nie z Chrystusem: gdy mu tak odpowiesz, natychmiast ucieknie.
Powinieneś był rozpoznać, że to diabeł, także po innym szczególe: zatwardził twoje serce na wszelkie dobro. To właśnie jest jego dzieło. Błogosławiony Chrystus zaś nigdy nie zatwardza serca wiernego człowieka; przeciwnie, czyni je bardziej czułym, jak mówi przez usta proroka: «Zabiorę wam serce kamienne i dam wam serce z ciała»”.
Wówczas brat Rufin, widząc, że święty Franciszek zna w najdrobniejszych szczegółach całą jego pokusę, głęboko przejął się jego słowami. Zaczął obficie płakać, oddawać cześć świętemu Franciszkowi i pokornie wyznał, że zawinił, zatajając przed nim to, czego doświadczał.
Doznał wielkiej pociechy i pokrzepienia dzięki upomnieniom świętego ojca, a sam głęboko odmienił się na lepsze. Na koniec święty Franciszek powiedział mu: „Idź, mój synu, wyspowiadaj się i nie porzucaj zwyczajnej praktyki modlitwy. Wiedz z całą pewnością, że ta pokusa przyniesie ci wielki pożytek i pociechę, i wkrótce się o tym przekonasz”.
Brat Rufin wrócił do swojej celi w lesie i modlił się, wylewając wiele łez, gdy oto nieprzyjaciel znów ukazał mu się pod zewnętrzną postacią Chrystusa. Powiedział mu: „Bracie Rufinie, czyż nie mówiłem ci, żebyś nie wierzył synowi Piotra Bernardone i nie trudził się łzami ani modlitwą, bo jesteś potępiony? Po co się dręczysz, póki żyjesz, skoro po śmierci i tak będziesz potępiony?”.
Brat Rufin natychmiast odpowiedział: „Otwórz gębę; zaraz ci do niej nasram”.
Diabeł, rozgniewany, natychmiast uciekł, wywołując taką burzę i takie poruszenie kamieni na górze Subasio, że przez długi czas słychać było huk głazów staczających się w dolinę.
Uderzenia toczących się o siebie kamieni były tak gwałtowne, że sypały się z nich przerażające iskry ognia.
Na ten straszliwy łoskot święty Franciszek i jego towarzysze wyszli z miejsca, w którym przebywali, pełni zdumienia, by zobaczyć, co się stało. Do dziś opowiada się, że w tym miejscu można zobaczyć wielkie kamienne osuwisko. Wówczas brat Rufin jasno zrozumiał, że zwiódł go diabeł. Wrócił do świętego Franciszka, ponownie rzucił się na ziemię i wyznał swoją winę. Święty Franciszek pocieszył go łagodnymi słowami i odesłał do celi, pełnego pociechy. Gdy brat Rufin żarliwie się modlił, ukazał mu się błogosławiony Chrystus i rozpalił całą jego duszę Bożą miłością. Powiedział mu: „Dobrze uczyniłeś, mój synu, wierząc bratu Franciszkowi, bo ten, który cię zasmucał, był diabłem. Ja zaś jestem Chrystusem, twoim Mistrzem. A na dowód, abyś nie miał żadnych wątpliwości, daję ci ten znak: dopóki będziesz żył, nie zaznasz już smutku ani przygnębienia”.
Po tych słowach Chrystus oddalił się, pozostawiając go napełnionego tak wielką radością i słodyczą duchową oraz w takim uniesieniu ducha, że dniem i nocą trwał w zachwyceniu i pogrążeniu w Bogu. Od tej chwili został tak umocniony w łasce i pewności własnego zbawienia, że stał się zupełnie innym człowiekiem. Pozostawałby dniem i nocą na modlitwie, kontemplując rzeczy Boże, gdyby inni mu na to pozwolili.
Dlatego święty Franciszek mówił o nim, że brat Rufin został kanonizowany przez Chrystusa już za życia i że nie wahałby się nazywać go świętym Rufinem, gdyby ten nie stał przed nim, choć nadal żył na ziemi.
Na chwałę Jezusa Chrystusa i Biedaczyny Franciszka. Amen.
Źródło: Kwiatki świętego Franciszka, rozdział XXIX, anonimowe dzieło z XIV wieku. Tekst opracowany na nowo we współczesnym języku włoskim na podstawie tradycji tekstowej wydania Antonia Cesari (1860).

