in

Η περίοδος του Advent είναι ο καιρός της παρουσίας και της προσδοκίας του αιωνίου (Βενέδικτος ΙΣΤ΄)

“Ο Άντβεντ είναι η λειτουργική περίοδος των τεσσάρων εβδομάδων που προετοιμάζει για τα Χριστούγεννα, θυμίζοντας την προσδοκία της γέννησης του Ιησού και προσκαλώντας τους χριστιανούς να προετοιμαστούν εσωτερικά για τον ερχομό Του.“

star-6880592_1280
Φωτογραφία από ELG21 στο Pixabay

Αγαπητοί αδελφοί και αδελφές,

με αυτή την εσπερινή τελετή εισερχόμαστε στη λειτουργική περίοδο του Άντβεντ. Στη βιβλική ανάγνωση που μόλις ακούσαμε, από την Πρώτη Επιστολή προς Θεσσαλονικείς, ο απόστολος Παύλος μάς καλεί να προετοιμαστούμε για την «έλευση του Κυρίου μας Ιησού Χριστού» (5,23), παραμένοντας άμεμπτοι, με τη χάρη του Θεού. Ο Παύλος χρησιμοποιεί ακριβώς τη λέξη «έλευση», στα λατινικά adventus, από την οποία προέρχεται ο όρος Άντβεντ.

Ας συλλογιστούμε για λίγο τη σημασία αυτής της λέξης, που μπορεί να αποδοθεί ως «παρουσία», «άφιξη», «έλευση». Στη γλώσσα του αρχαίου κόσμου ήταν ένας τεχνικός όρος που χρησιμοποιούνταν για να δηλώσει την άφιξη ενός αξιωματούχου, την επίσκεψη του βασιλιά ή του αυτοκράτορα σε μια επαρχία. Μπορούσε όμως να δηλώσει και την έλευση της θεότητας, η οποία εξέρχεται από την αφάνειά της για να φανερωθεί με δύναμη, ή την παρουσία της οποίας εορτάζουν στη λατρεία. Οι χριστιανοί υιοθέτησαν τη λέξη «Άντβεντ» για να εκφράσουν τη σχέση τους με τον Ιησού Χριστό: ο Ιησούς είναι ο Βασιλιάς, που εισήλθε σε αυτή την πτωχή «επαρχία» που ονομάζεται γη, για να επισκεφθεί όλους· στη γιορτή της έλευσής Του συμμετέχουν όσοι πιστεύουν σε Αυτόν, όσοι πιστεύουν στην παρουσία Του στη λειτουργική σύναξη. Με τη λέξη adventus εννοούσαν ουσιαστικά να πουν: ο Θεός είναι εδώ, δεν αποσύρθηκε από τον κόσμο, δεν μας άφησε μόνους. Ακόμη κι αν δεν μπορούμε να Τον δούμε και να Τον αγγίξουμε, όπως συμβαίνει με τις αισθητές πραγματικότητες, Εκείνος είναι εδώ και έρχεται να μας επισκεφθεί με πολλούς τρόπους.

Η σημασία της λέξης «Άντβεντ» περιλαμβάνει, επομένως, και εκείνη της λέξης visitatio, που σημαίνει απλώς και κυριολεκτικά «επίσκεψη»· στην προκειμένη περίπτωση πρόκειται για επίσκεψη του Θεού: Εκείνος εισέρχεται στη ζωή μου και θέλει να απευθυνθεί σε μένα. Όλοι μας βιώνουμε στην καθημερινή ζωή ότι έχουμε λίγο χρόνο για τον Κύριο και λίγο χρόνο και για τον εαυτό μας. Καταλήγουμε να απορροφόμαστε από το «κάνω». Δεν είναι αλήθεια ότι συχνά η δραστηριότητα είναι εκείνη που μας κυριεύει και ότι η κοινωνία, με τα πολυάριθμα ενδιαφέροντά της, μονοπωλεί την προσοχή μας; Δεν είναι αλήθεια ότι αφιερώνουμε πολύ χρόνο στη διασκέδαση και σε διάφορες μορφές ψυχαγωγίας; Μερικές φορές τα πράγματα μάς «παρασύρουν». Ο Άντβεντ, αυτή η έντονη λειτουργική περίοδος που αρχίζουμε, μας προσκαλεί να σταθούμε για λίγο σιωπηλοί, για να αντιληφθούμε μια παρουσία. Είναι μια πρόσκληση να κατανοήσουμε ότι τα επιμέρους γεγονότα της ημέρας είναι νεύματα που μας απευθύνει ο Θεός, σημάδια της φροντίδας που δείχνει για τον καθένα μας. Πόσο συχνά ο Θεός μάς κάνει να αισθανόμαστε κάτι από την αγάπη Του! Θα ήταν ένα όμορφο και ωφέλιμο έργο για τη ζωή μας να κρατούμε, τρόπον τινά, ένα «εσωτερικό ημερολόγιο» αυτής της αγάπης! Ο Άντβεντ μάς προσκαλεί και μας παρακινεί να contemplάσουμε τον Κύριο που είναι παρών. Δεν θα έπρεπε η βεβαιότητα της παρουσίας Του να μας βοηθά να βλέπουμε τον κόσμο με διαφορετικά μάτια; Δεν θα έπρεπε να μας βοηθά να θεωρούμε ολόκληρη την ύπαρξή μας ως «επίσκεψη», ως έναν τρόπο με τον οποίο Εκείνος μπορεί να έρθει σε εμάς και να μας πλησιάσει, σε κάθε περίσταση;

Ένα ακόμη θεμελιώδες στοιχείο του Άντβεντ είναι η προσδοκία, η οποία είναι ταυτόχρονα ελπίδα. Ο Άντβεντ μάς ωθεί να κατανοήσουμε το νόημα του χρόνου και της ιστορίας ως «καιρός», ως ευκαιρία ευνοϊκή για τη σωτηρία μας. Ο Ιησούς περιέγραψε αυτή τη μυστηριώδη πραγματικότητα με πολλές παραβολές: στην ιστορία των υπηρετών που καλούνται να περιμένουν την επιστροφή του κυρίου τους· στην παραβολή των παρθένων που περιμένουν τον νυμφίο· ή στις παραβολές της σποράς και του θερισμού. Ο άνθρωπος βρίσκεται σε διαρκή αναμονή στη ζωή του: όταν είναι παιδί θέλει να μεγαλώσει, ως ενήλικος επιδιώκει την ολοκλήρωση και την επιτυχία, ενώ μεγαλώνοντας προσδοκά την ανάπαυση που δικαιούται. Έρχεται όμως η στιγμή κατά την οποία ανακαλύπτει ότι είχε ελπίσει πολύ λίγο, αν πέρα από το επάγγελμα ή την κοινωνική θέση δεν του απομένει τίποτε άλλο να ελπίζει. Η ελπίδα σηματοδοτεί την πορεία της ανθρωπότητας, αλλά για τους χριστιανούς τρέφεται από μια βεβαιότητα: ο Κύριος είναι παρών στην πορεία της ζωής μας, μας συνοδεύει και μια μέρα θα σκουπίσει και τα δάκρυά μας. Μια μέρα, όχι μακρινή, όλα θα βρουν την ολοκλήρωσή τους στη Βασιλεία του Θεού, Βασιλεία δικαιοσύνης και ειρήνης.

Υπάρχουν όμως πολύ διαφορετικοί τρόποι αναμονής. Αν ο χρόνος δεν γεμίζει με ένα παρόν που έχει νόημα, η αναμονή κινδυνεύει να γίνει αφόρητη· αν περιμένει κανείς κάτι, αλλά αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει τίποτε, αν δηλαδή το παρόν παραμένει κενό, κάθε στιγμή που περνά μοιάζει υπερβολικά μεγάλη και η αναμονή μετατρέπεται σε υπερβολικά βαρύ φορτίο, επειδή το μέλλον παραμένει εντελώς αβέβαιο. Όταν, αντίθετα, ο χρόνος έχει νόημα και σε κάθε στιγμή αντιλαμβανόμαστε κάτι συγκεκριμένο και πολύτιμο, τότε η χαρά της αναμονής κάνει το παρόν πιο πολύτιμο. Αγαπητοί αδελφοί και αδελφές, ας ζήσουμε έντονα το παρόν, όπου ήδη δεχόμαστε τα δώρα του Κυρίου, και ας το ζήσουμε με το βλέμμα στραμμένο στο μέλλον, ένα μέλλον γεμάτο ελπίδα. Ο χριστιανικός Άντβεντ γίνεται έτσι ευκαιρία να αναζωπυρώσουμε μέσα μας το αληθινό νόημα της προσδοκίας, επιστρέφοντας στην καρδιά της πίστης μας, που είναι το μυστήριο του Χριστού, του Μεσσία που προσδοκούσαν επί πολλούς αιώνες και γεννήθηκε στη φτώχεια της Βηθλεέμ. Ερχόμενος ανάμεσά μας, μας έφερε και συνεχίζει να μας προσφέρει το δώρο της αγάπης Του και της σωτηρίας Του. Παρών ανάμεσά μας, μας μιλά με πολλούς τρόπους: στην Αγία Γραφή, στο λειτουργικό έτος, στους αγίους, στα γεγονότα της καθημερινής ζωής, σε όλη την κτίση, η οποία αλλάζει όψη ανάλογα με το αν πίσω της βρίσκεται Εκείνος ή αν σκιάζεται από την ομίχλη μιας αβέβαιης προέλευσης και ενός αβέβαιου μέλλοντος. Με τη σειρά μας, μπορούμε να Του μιλήσουμε, να Του παρουσιάσουμε τα βάσανα που μας ταλαιπωρούν, την ανυπομονησία και τα ερωτήματα που αναβλύζουν από την καρδιά μας. Είμαστε βέβαιοι ότι μας ακούει πάντοτε! Και αν ο Ιησούς είναι παρών, δεν υπάρχει πια χρόνος χωρίς νόημα και κενός. Αν Εκείνος είναι παρών, μπορούμε να συνεχίσουμε να ελπίζουμε ακόμη κι όταν οι άλλοι δεν μπορούν πλέον να μας προσφέρουν κανένα στήριγμα, ακόμη κι όταν το παρόν γίνεται δύσκολο.

Αγαπητοί φίλοι, ο Άντβεντ είναι ο χρόνος της παρουσίας και της προσμονής της αιωνιότητας. Ακριβώς γι’ αυτό είναι, με ιδιαίτερο τρόπο, χρόνος χαράς, μιας χαράς που έχει γίνει εσωτερική και που κανένα βάσανο δεν μπορεί να σβήσει. Είναι η χαρά για το γεγονός ότι ο Θεός έγινε παιδί. Αυτή η χαρά, παρούσα μέσα μας με τρόπο αόρατο, μας ενθαρρύνει να πορευόμαστε με εμπιστοσύνη. Πρότυπο και στήριγμα αυτής της βαθιάς χαράς είναι η Παρθένος Μαρία, μέσω της οποίας μας δωρήθηκε το Παιδί Ιησούς. Είθε Εκείνη, πιστή μαθήτρια του Υιού της, να μας εξασφαλίσει τη χάρη να ζήσουμε αυτή τη λειτουργική περίοδο σε εγρήγορση και δραστήριοι, καθώς περιμένουμε. Αμήν!

Βενέδικτος ΙΣΤ΄ (ομιλία του 2009)


Μετάφραση από τους Φίλους του Λαζάρου

© Tutti i diritti riservati. Riproduzione consentita solo chiedendo permesso a info@amicidilazzaro.it
(non verrà concesso a siti con pubblicità/ads o per usi commerciali)

© All rights reserved. Reproduction allowed only with permission from info@amicidilazzaro.it
(it will not be granted to sites with advertising/ads or for commercial uses)

christ-child-514213_1280

Οι συμβουλές του Αγίου Ιωάννη Μπόσκο για την προετοιμασία των Χριστουγέννων